Technologische innovaties leefomgeving

18 september 2015

Elke dag komen berichten voorbij over nieuwe vindingen en innovaties. Sommige daarvan kunnen ons leven en onze leefomgeving ingrijpend veranderen. Denk aan drones, 3D-printen, synthetische biologie, kunstmatige intelligentie. Soms is direct duidelijk welke impact ze zullen hebben, maar vaak wordt dat pas na verloop van tijd zichtbaar – en dan blijken ze ook nog op onverwachte terreinen effecten te hebben. Hoe kan de overheid rekening houden met bijvoorbeeld de zelfrijdende auto of in het lab gekweekte hamburgers, en wat doe je met het gegeven dat besluiten over de inrichting van de fysieke leefomgeving en de juridische infrastructuur de situatie vaak voor een lange termijn vastleggen?

Presentatie resultaten

Het Netwerk Toekomstverkenningen agendeert deze vragen aan de hand van de Verkenning Technologische innovaties voor de leefomgeving, die de Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli) in januari 2015 heeft gepubliceerd. Agnes van Ardenne (voorzitter van de verkenningscommissie) en Lianne Doeswijk (projectleider) presenteerden op 18 september 2015 de resultaten van de verkenning en lichtten de aanpak van de commissie toe.

De verkenning in het kort

De centrale vraag van de verkenning was:
Welke impact kunnen technologische innovaties hebben voor het publieke en private domein op het gebied van gezonde voeding, efficiënte mobiliteit en slimme gebouwen?

Uitkomsten:

  • De raad constateert dat technologische innovaties elkaar steeds sneller opvolgen en dat ze bovendien steeds meer met elkaar zijn verweven. Er ontstaat een nieuwe, snellere dynamiek en een intensievere wisselwerking tussen technologie en samenleving.
  • De raad concludeert dat die snellere dynamiek het adaptief vermogen van overheden, bedrijven, burgers, kennisinstellingen en andere maatschappelijke organisaties op de proef stelt. De overheid zal op een andere manier moeten participeren in bestaande en nieuwe netwerken, omdat de intensievere wisselwerking tussen technologie en samenleving daar wordt vormgegeven.
  • De raad sluit de verkenning af met vijf urgente beleidsvragen: over het publieke belang van data-infrastructuur, de impact van data op waarden, de organisatie van het maatschappelijk debat, het effect van technologische ontwikkeling op ruimtelijke ordening en infrastructuur, en over de veranderende rol van de overheid.

Bijeenkomst NTV op 18 september 2015

Na een korte opening door de voorzitter werden de resultaten gepresenteerd van de Verkenning Technologische innovaties voor de leefomgeving, uitgevoerd door de Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli). Deze presentatie werd verzorgd door Agnes van Ardenne, lid van de Rli en voorzitter van de verkenningscommissie, en Lianne Doeswijk, plaatsvervangend secretaris van de Rli en projectleider van de verkenning.

De inleiders

Agnes van Ardenne is vicevoorzitter van de Rli en was voorzitter van de Commissie Verkenning Technologische Innovaties. Zij is voorzitter van de Raad van Commissarissen van de Argos Zorggroep en voorzitter van de Raad van Toezicht van Hogeschool Van Hall Larenstein. In 2002 was zij achtereenvolgens Staatssecretaris en Minister voor Ontwikkelingssamenwerking in de Kabinetten Balkenende l, ll en lll. Zij was ruim acht jaar Tweede Kamerlid voor het CDA. Eerder was zij Wethouder Economische Zaken in de Gemeente Vlaardingen. Na haar politieke carrière was zij Permanent Vertegenwoordiger bij de FAO in Rome, daarna Voorzitter van het Productschap Tuinbouw. Momenteel is zij actief in Nederlandse en Europese bedrijvenconsortia in de Biobased Economy.

Lianne Doeswijk is plv. secretaris van de Rli en projectleider van de verkenning. Zij is gepromoveerd technisch natuurkundige (Universiteit Twente). Zij heeft daarna gewerkt als Europees programmamanager en onderzoeker aan de technische universiteit (EPFL) van Lausanne in Zwitserland. Vervolgens was zij senior beleidsadviseur High-tech systemen & Materialen bij SenterNovem (huidige Rijksdienst voor Ondernemend Nederland).